عوامل مؤثر بر توسعه تعاونی‌های کشاورزی در شهرستان شبستر

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی

2 مربی موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی

چکیده

هدف کلی مطالعة حاضر شناسایی عامل­های مؤثر در توسعة تعاونی‌های کشاورزی در شهرستان شبستر با استفاده از روش تحلیل عاملی تأییدی مرتبة اول و مرتبة دوم بود. جامعة آماری مورد مطالعه را کلیة اعضای شرکت‌های تعاونی کشاورزی فعال و غیر فعال(298 عضو) شهرستان شبستر در سال 1396 تشکیل دادند. برای تعیین حجم نمونه از فرمول  کوکران استفاده شد که حجم نمونه 168 برآورد و در نهایت، 161 پرسش‌نا‌مه تکمیل گردید. پایایی پرسش‌نامه با استفاده از محاسبة ضریب آلفای کرونباخ (728/0=α) و روایی آن با اخذ دیدگاه های کارشناسان و خبرگان تأیید شد. بر اساس یافته‌های حاصل از برآورد مدل تحلیل عاملی تأییدی مرتبة اول، تعداد 16 متغیر در تعریف عوامل اقتصادی، فرهنگی- اجتماعی، آموزشی، مدیریتی، سیاسی و ویژگی‌های فردی اعضا نقش معناداری نشان دادند. بر پایة نتایج تحلیل عاملی تأییدی مرتبة دوم، عوامل اقتصادی، مدیریتی، فرهنگی اجتماعی و آموزشی دارای تأثیر مثبت و معنی­دار ولی ویژگی‌های فردی اعضا و عوامل سیاسی فاقد تأثیر معنی­دار در توسعة تعاونی‌های کشاورزی بودند. بر اساس نتایج، عوامل اقتصادی با بار عاملی 63/0 دارای بیشترین تأثیر در توسعة تعاونی‌های کشاورزی بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Factors Affecting on the Agricultural Cooperatives Development in Shabestar Township

نویسندگان [English]

  • elham pirouz 1
  • samane gholipoor 2
1 institut for trade studies and research
2 Institution for Trade Studies and research
چکیده [English]

The general objective of this study was to identify the determinants of agricultural cooperatives development in Shabestar Township of East Azerbaijan province. For this purpose, Confirmatory Factor Analysiswas used. The statistical population of this study was all members of active and passive agricultural cooperatives (298 members) of Shabestar Township in 2017. To determine the sample size, the Cochran sampling formula was used, and the sample size was estimated to be 168, which eventually completed 161. The reliability of the questionnaire was confirmed by Cronbach's alpha coefficient (α = 0.728). Validity of the questionnaire was also examined by obtaining opinions of experts. Based on the findings of the estimation of Confirmatoryfactor analysis, from the total of 27 variables, only 16 variables played a significant role in defining the economic, cultural-social, educational, managerial, political, and individual characteristics of the members factors. According to the results, economic, managerial, cultural-social and educational factors had a positive and significant effect on the development of agricultural cooperatives and the individual characteristics of the members and political factors did not have a significant effect on the development of agricultural cooperatives. Based on the results, economic factors with a coefficient of 0.63 had the greatest impact on the development of agricultural cooperatives.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Development
  • Cooperative
  • Structural Equation
  • Shabestar

آقاجانی ورزنه، م. (1380).بررسیوارزیابیفعالیتهایشرکتهایتعاونیتولید روستاییاستاناصفهان (71-1351). اصفهان: دانشگاه صنعتی اصفهان، دانشکدة کشاورزی.

ازکیا، م. (1374). جامعه شناسیتوسعهوتوسعهنیافتگیروستاییایران. تهران: اطلاعات.

امینی، ا. م. و صفری شالی، ر. (1381). ارزیابی تأثیر آموزش در موفقیت شرکتهای تعاونی‌مرغداران. علوم و فنون کشاورزی و منابع طبیعی، 6(2)، 17-28.

اوحدی، ن. و کورکی نژاد، ژ. (1394). تحلیل قوت ها، ضعف ها، فرصتها و تهدیدهای تعاونی‌های تولید کشاورزی شهرستان سیرجان. تحقیقات اقتصاد و توسعه کشاورزی ایران، 46(3)، 579-588.

جلال آبادی، ا. و شاه حسینی، س. (1384). تعاونیهادرایرانوعواملمؤثربرتوسعهوعملکردآنها. تهران: مرکز پژوهشهای مجلس.

چوپانی، غ. (۱۳۷۷). تحلیلکارکردبازاریابیشرکتهایتعاونیروستاییوارتباطآنبا توسعةروستایی: مطالعةموردیکازرون. پایان‌نامة کارشناسی ارشد. دانشگاه تربیت مدرس، تهران. دانشکدة کشاورزی.

حسینی، س.م.، آقاصفری، ح. و کرباسی، ع. (1393). شناسایی و تدوین راهبردهای مناسب توسعه  تعاونی­های کشاورزی. فصلنامه تعاون و کشاورزی، 3(10)، 65-84.

حضرتی، م.، مجیدی، ب. و رحمانی، ب. (1389). شناسایی عوامل مؤثر بر موفقیت تعاونیهای کشاورزی در توسعه اقتصاد روستایی بخش مرکزی شهرستان خدابنده. فصلنامه تعاون، 21(3)، 89-109.

حیدری، ف.، نادری مهدیی، ک.، یعقوبی فرانی، ا. و حیدری، ع. (1394). شاخص های شناسایی تعاونی های موفق کشاورزی. تعاون و کشاورزی، 4(14)، 39-60.

رامین مهر، ح. و چارستاد، پ. (1392). روش تحقیق کمی با کاربرد مدلسازی معادلات ساختاری (نرم افزار لیزرل). تهران: انتشارات ترمه.

شارع پور، م. (1380). مدلسازی معادله ساختاری (SEM): آشنایی با کاربردهای برنامه لیزرل (LISREL) در تحقیقات اجتماعی. فصلنامه علوم اجتماعی، شماره 3 و 4، 205-231.

شکیبا مقدم، م. (1381). مدیریتتعاونیها. تهران: انتشارات میر.

عباس زاده، م. و بوداقی، ع. (1393). تعاون زمینه ساز توسعه محلی پایدار. همایش ملی بهره وری، انجمن بهره وری ایران، دوره 8.

عنبری، م. (1380). مدیریتدرتعاونیهایکشاورزی.تهران: سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران.

کرمی، ش. و علی بیگی، ا.ح. (1393). شناسایی و اولویت‌بندی عوامل تأثیرگذار بر توسعه تعاونی‌های کشاورزی. فصلنامه تعاون و کشاورزی، 3(10)، 111-140.

کرمی، ش. و آگهی، ح. (1389). عوامل مؤثر بر موفقیت تعاونیها: مطالعة موردی تعاونی های تولیدی محصولات خارج از فصل در استان کرمانشاه. فصلنامهروستاوتوسعه، 13(2)، 31-60.

کلانتری، خ. (1382). پردازش و تحلیل داده ها در تحقیقات اجتماعی-اقتصادی با استفاده از نرم افزار SPSS . تهران: نشر شریف.

مهرگان، م. ر. و زالی، م.ر. (1385). در جست ‌و‌ جوی فنون تعیین روایی در پژوهش‌های مدیریتی. فصلنامه فرهنگ مدیریتی، 4(14)، 5-26.

نصیری، ا. (1389). آثار تشکیل تعاونی­های تولید کشاورزی بر بهبود شاخص­های توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی اعضا: مطالعه موردی روستاهای شهرستان زنجان. فصلنامه روستا و توسعه، 3(13)، 137.

نکویی نائینی، ع.، علی بیگی، ا. ح. و زرافشانی، ک. (1388). واکاوی عوامل مؤثر بر موفقیت تعاونیهای روستایی شهرستان کرمانشاه. فصلنامه روستا و توسعه، 12(4)، 1-22.

Amini, A. M.,  &Ramezani, M. (2008). Investigation the success factors of poultry growers' cooperative in Iran's western provinces. World Applied Sciences Journal, 5(1), 81-87.

Benturaki, J. (2000). Cooperatives and Poverty Allevation. England: IDS TEMA.

Çelik, A., Metin, Đ., & Çelik, M. (2012). Taking a photo of Turkish fishery sector: a swot analysis. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 58, 1515-1524.

Eid, M., & Martínez-Carrasco Pleite, F. (2014). The International Year of Cooperatives and the 2020 vision. Eurices Working Papers, 14(71), 1-20.

Garnevska, E., Liu, G., & Shadbolt, N. (2014). Factors for successful development of farmer cooperatives in northwest China. The International Food and Agribusiness Management Review. Retrieved from https://www.researchgate.net

Hair, J.F., Black, W.C., Babin, B.J., & Anderson, R.E. (2010). Multivariate data analysis: A global perspective (7th ed.). Pearson Education International.

ILO (International Labour Organization). (2014). Cooperatives and the sustainable development goals. A contribution to the post-2015 Development Debate. A Policy Brief. Cooperatives Unit Enterprises Department 4 route des Morillons.

Nguyen Hong, H. (2017). Factors affecting sustainable development of agricultural cooperatives in the Mekong river delta, Vietnam. American Journal of Applied Sciences, 14 (10), 1005 -1010.

Nkhoma, A. T. (2011). Factors affecting sustainability of agricultural cooperatives: lessons from Malawi. A thesis presented in partial fulfillment of the requirements for the degree of Master of AgriCommerce at Massey University. New Zealand, March, 2011 (Doctoral dissertation).

Ramezani, M., & Amini, A. M. (2007). Study of effective factors on success of poultry-farm cooperatives in Isfahan province. Journal of Science and Technology of Agriculture and Natural Resources, 10(1), 136–51.