بررسی رابطة میان موفقیت تعاونی‏های تولید کشاورزی شهرستان دهلران با روحیة کارآفرینی و پایبندی مدیران به اصول تعاون

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 نویسنده اول

2 نویسنده مسئول

چکیده

هدف این پژوهش بررسی ارتباط میان روحیة کارآفرینی و پایبندی به اصول تعاون با موفقیت تعاونی‌های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران بود. این تحقیق با توجه به هدف، از نوع تحقیقات کاربردی و از لحاظ گردآوری داده‏ها از نوع تحقیقات توصیفی بود. نمونة آماری این تحقیق را 20 نفر از مدیران و کارشناسان 5 تعاونی برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران تشکیل دادند. برای گردآوری داده‌ها از پرسش‏نامه بسته استفاده شد. روایی محتوایی ابزار تحقیق با استفاده از نظرسنجی از متخصصان و صاحب نظران در زمینه موضوع تأیید گردید. برای سنجش پایایی ابزار تحقیق ضریب آلفای کرونباخ محاسبه شد که میانگین آن برای متغیرهای مطالعه 81/0 بود. به منظور تجزیه و تحلیل داده‌ها از آزمون‌های میانگین و ضریب همبستگی اسپیرمن استفاده شد. مطابق یافته‌ها، بین کنترل درونی، تحمل ابهام و تحمل فشار و سخت کوشی از ابعاد روحیه کارآفرینی و نیز میان اصول کنترل دموکراتیک، آموزش و اطلاع‌رسانی و توجه به جامعه از ابعاد پایبندی به اصول تعاون با موفقیت تعاونی‌ها ارتباط معناداری وجود داشت.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Investigating the Relationship between Dehloran Agricultural Production Cooperatives Success and their Managers’ Entrepreneurial Spirit and Commitment to Cooperation Principles

نویسندگان [English]

  • S. Gh Hosseini 1
  • H Mahdizadeh 2
2 Corresponding Author
چکیده [English]

This study aimed at investigating the relationship between dehloran agricultural production cooperatives' success and their managers’ entrepreneurial spirit and commitment to cooperation principles. It was an applied research interms  of purpose and a descriptive research interms of data collection. Twenty managers of 5 top agricultural cooperatives in Dehloran were surveyed. Data were collected by using a questionnaire which its validity was confirmed by a panel of experts and Cronbach alpha indicated its reliability acceptable (0.81). Conducting spearman coefficient analysis, results revealed that there was a significant relationship between agricultural cooperatives success and the level of their managers’ “internal control” and “tolerance ambiguity” as well as their commitment to “democratic control”, “Education, training and information” and “concern for the community” principle of cooperation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Entrepreneurship
  • Principles of Cooperation
  • Agricultural cooperatives
  • Dehloran Township

مقدمه

    تغییر و تحولات سریع علم و فناوری در سال­های اخیر کشورهای جهان به خصوص کشورهای کمتر توسعه یافته را با چالش­های جدیدی روبه رو ساخته است که گذر از آن‏ها نیازمند به کار گرفتن رویکردها و روش­های خلاقانه است. در این میان، نقش کارآفرینی و وجود افراد کارآفرین می­تواند تعیین کننده باشد و شاید به همین دلیل، اقتصاددانان کارآفرینی را موتور رشد اقتصادی می‏د­انند. کارآفرینی از طریق کشف فرصت­ها و بهره­­برداری مناسب از آن‏ها، ایجاد فرصت­های اشتغال، تغییر در محیط زندگی و... به توسعه کمک می‏کند (کوچر و همکاران، 1385). کارآفرینی عبارت است از: فرایند نوآوری و  بهره­گیری از فرصت­ها با تلاش و پشتکار بسیار  همراه با پذیرش ریسک­های مالی، روانی، اجتماعی که کسب سود مالی، توفیق طلبی، رضایت شخصی و استقلال طلبی را به همراه دارد (Histrich and Peters, 2002) و باعث کاهش بیکاری و افزایش بهره­وری افراد و منابع و در نتیجه افزایش درآمد مردم جامعه می­شود (Sandeep, 2007). از این رو، امروزه در اکثر کشورهای جهان توجه خاصی به کارآفرینی و کارآفرینان می­شود و تقویت کارآفرینی و ایجاد بستر مناسب برای توسعه آن از ابزار پیشرفت اقتصادی کشورها، به ویژه کشورهای در حال توسعه، می­باشد، چرا که یک فعالیت کارآفرینی با اثربخشی بالا منجر به توسعه اقتصادی (از جمله ایجاد اشتغال، نوآوری در فعالیت­ها، رقابت­پذیری و...) می­شود (Verheul, 2001). گفتنی است که یکی از ساختارهای مناسب جهت جذب کارآفرینان در ایران بخش تعاون می­باشد. بر اساس اصل 44 قانون اساسی، کارکرد بخش تعاون ایجاد اشتغال برای افرادی است که مهارت لازم برای انجام کار و حرفه­ای را دارند اما سرمایه کافی برای ایجاد اشتغال را در اختیار ندارند. این افراد می­توانند در قالب تشکل­های تعاونی سازماندهی شوند و از محل اعتبارات بانکی و سایر منابع مالی کسب و کاری را راه­اندازی نمایند (رحیمی و همکاران، 1378). حال با توجه به اینکه در هر سازمانی از جمله تعاونی­ها افرادی وجود دارند که به صورت بالقوه کارآفرین هستند، باید شرایطی را برای آن‏ها فراهم آورد تا توانایی­هایشان را به صورت بالفعل درآورند. با این مقدمه، هدف کلی پژوهش حاضر بررسی ارتباط بین روحیه کارآفرینی و پایبندی به اصول تعاون با موفقیت تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران می­باشد.

 

پیشینة تحقیق

در ایران تعاون به مفهوم واقعی کلمه، سابقه­ای طولانی داشته و تعاونی و همکاری­های مختلف اجتماعی در بسیاری از موارد عامل مهمی در تغییر و تحولات اجتماعی بوده است (حسینی و همکاران، 1393).

سعدی (1387) در مطالعه­ای مشکلات تعاونی­های تولید کشاورزی را در کارآفرینی و ایجاد اشتغال مورد بررسی قرار داد و به این نتیجه رسید که کاهش حس مشارکت­پذیری اعضای تعاونی­ها یکی از مهم‏ترین مشکلاتی است که این تعاونی­ها با آن مواجهند.

دنیایی (1389) در بررسی راهکارهای تقویت کارآفرینی در تعاونی­های تولید بخش کشاورزی از دیدگاه مدیران،  فقدان سرمایه و عدم حمایت دولت از تعاونی­ها و از نظر کارشناسان، پایین بودن سطح سواد اعضا، نامناسب بودن زیرساخت­ها و ضعف فرهنگ کارآفرینی را مهم‏ترین موانع کارآفرینی تعاونی­های کشاورزی ذکر کرد. نتایج استنباطی این مطالعه نیز حاکی از آن بود که بین موفقیت تعاونی­ها و تعداد کل اعضای تعاونی و نمره کارآفرینی مدیران تعاونی ارتباط معنی­داری وجود دارد.

یافته­های تحقیق کوچر و همکاران (1385) در گذار به کارآفرینی تعاونی نشان ­داد که غالباً تعاونی­ها در اقتصاد کشورهای دارای برنامه­ریزی متمرکز با دخالت­های چشمگیر دولتی در تمام سطوح عملیاتی خود مواجهند. تجربیات کشورهای دیگر در گذار از برنامه­ریزی متمرکز به سمت اقتصاد بازار نشان داده است که تعاونی­ها در این میان دچار بحران شده و تعداد زیادی از آن‏ها توان رقابت با شرکت­های خصوصی را نداشته و به صورت راکد درآمده­اند. با این حال، بسیاری از تعاونی­ها هم قادر به ادامه حیات خود بوده و هم در انطباق با محیط جدید بیش از حد انتظار موفق ظاهر شده و توانسته‎اند به ارائه کالاها و خدمات برای اعضای خود بپردازند.

با استناد به مطالعه جهانبانی بشاره و همکاران (1390)، با عنوان "بررسی تحلیلی راهبردهای توسعه کارآفرینی در تعاونی­های کشاورزی"، عوامل اقتصادی شامل تسهیلات اعتباری و وام­های کم بهره به همراه عواملی چون خصوصیات اعضا، سطح تحصیلات و اعتماد به نفس در کنار عوامل شخصی، چون تجربیات ناخوشایند دوران، کودکی نقش کاملاً معنی­داری در توسعه کارآفرینی در تعاونی­های کشاورزی داشتند.

مطابق یافته­های تحقیق خداشناس­گل­افشانی (1389)، از میان ویژگی­های فردی و روان‎شناختی، عامل خلاقیت؛ از میان ویژگی‏های اجتماعی، عامل حمایت سازمان­های ذیربط و شرایط محیطی؛ از میان ویژگی‏های اقتصادی، عامل حمایت­های مالی از شرکت تعاونی؛ از میان ویژگی‎های فرهنگی، عامل فرهنگ خرید کالاهای ایرانی و از میان ویژگی‏های آموزشی، عامل آموزش ضمن خدمت بیشترین نقش را در موفقیت کارآفرینی گروهی در بخش تعاون داشته­اند.

میرک­زاده و غیاثوند غیاثی (1390) در تحقیقی، به اولویت­بندی 8 عامل مؤثر بر توسعه اشتغال در تعاونی­های تولید کشاورزی پرداختند. این 8 عامل عبارت بودند از: عوامل آموزشی، روان‏شناختی، اقتصادی، فردی، اجتماعی، فرهنگی، سیاست­گذاری و سازمانی.

هرندی­زاده (1389) در تحقیقی با عنوان "بررسی عوامل مؤثر بر توسعه کارآفرینی در تعاونی­های تولید کشاورزی استان اصفهان" دریافت که به ترتیب، عوامل روان‏شناختی و شخصیتی، رفتار مدیریت، بازاریابی، اقتصادی، آموزشی و اجتماعی – فرهنگی بر توسعه کارآفرینی مؤثرند. با استناد به یافته­های تحقیق جهانبانی بشاره و همکاران (1390) در ایران نیز پس از پیروزی انقلاب اسلامی، مانند بسیاری از کشورهای انقلابی جهان، گرایش زیادی به تمرکزگرایی و دخالت بیش از حد دولت در فعالیت­های اقتصادی پیدا شد، اما به تدریج به علت پایین بودن کارایی نظام دولتی، گسترش مشارکت مردم در امور اقتصادی به عنوان یک نگرش جدید و حتی یک ضرورت مطرح شد و در حال حاضر که کشور ما در شرایط گریز از اقتصاد دولتی قرار گرفته است، مطمئن­ترین مسیر جهت مردمی کردن اقتصاد و جلوگیری از ایجاد قله­های ثروت در بخش خصوصی تکیه بر بخش تعاون می­باشد. بنابراین می­توان گفت در ایران نیز مانند سایر کشورها، روی آوردن تعاونی­ها به کارآفرینی و سیستم­های مدیریت جدید در مرحله گذار امری اجتناب‏ناپذیر است.

به باور غیاثوند غیاثی و همکاران (Ghiasvand ghiasy et al., 2009) عوامل مؤثر بر توسعه کارآفرینی عبارت‏اند از: شناختی، آموزشی، مالی، سازمانی، تنظیمی، اقتصادی، اجتماعی و ویژگی­های شخصی.

مطابق مطالعه غیاثوند غیاثی و حسینی(Ghiasvand ghiasy and Hosseini, 2010) با عنوان "چالش­های پیش­رو در توسعه کارآفرینی تعاونی­های کشاورزی ایران" مشکلات مالی، فنی، اطلاعاتی و تنظیمی اثر بیشتری بر توسعه کارآفرینی در تعاونی­های کشاورزی داشتند.

مطالعات موردی کوچر و همکاران (1385)، که با هدف بررسی تعاونی­های موفق کشورهای اروپای شرقی، ارمنستان، روسیه، آسیا، چین، ویتنام و افریقا انجام شد، نشان از آن دارد که روش­های جدید کارآفرینی و مدیریتی در این گونه تعاونی­ها در اقتصاد در حال گذار نقش اساسی دارند.

در مطالعه دابسون (Dobson, 2002) تحت عنوان "بررسی عوامل مؤثر در تشویق رفتار کارآفرینانه کشاورزان ایسلند" سه عامل عمده در این زمینه شناسایی شدند: 1. عوامل مربوط به ویژگی­های شخصی کشاورزان کارآفرین، 2. عوامل مربوط به وضعیت مزرعه و 3. عوامل محیطی.

در تحقیق ورزات و باچلت (Verzat  and Bachelet, 2006) عوامل فردی و عوامل آموزشی بیشترین تأثیر را در پیشرفت روحیه کارآفرینی دانشجویان کالج مهندسی قبل از ایجاد شغل داشتند.

با توجه به مطالب پیش گفته، در مطالعه حاضر ارتباط روحیه کارآفرینی با موفقیت تعاونی‏های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران بررسی می‏‏شود، زیرا تعاونی­های تولید کشاورزی در دهلران علی­رغم رشد کمی، رشد کیفی چندانی نداشته و در راستای فعالیت­های خود با مشکلات فراوانی رو به رو بوده‏اند و لذا به نظر می­رسد که یکی از راهکارهایی که موجب توسعه تعاونی و افزایش بهره­وری و کارایی در این واحدها می‎­شود، توسعه و تقویت روحیه کارآفرینی، البته با تأکید بر پایبندی به اصول تعاون، می­باشد.

 

مواد و روش­ها

پژوهش حاضر بر مبنای هدف، کاربردی و بر مبنای روش، توصیفی - همبستگی می­باشد. جامعه آماری این تحقیق مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران استان ایلام می­باشند (20n=) که در سال 1391 توسط اداره تعاون به عنوان تعاونی­های برتر شناخته شدند. قابل ذکر اینکه از بین 9 تعاونی برتر شهرستان، 5 تعاونی برتر[1] از بخش­های دشت‎عباس، زرین­آباد و مرکزی به عنوان نمونه انتخاب شدند. در این مطالعه، پرسش‎نامه ابزار جمع­آوری داده­ها بود. جهت تدوین پرسش‏نامه ابتدا مبانی نظری موضوع  بررسی و سپس با در نظر گرفتن نتایج مطالعات، پرسش‏نامه مقدماتی تهیه گردید و پس از اطمینان از روایی و پایایی آن و انجام اصلاحات لازم، پرسش‎نامه نهایی طراحی شد. به منظور بررسی روایی ابزار تحقیق، پرسش‏نامه ­در اختیار متخصصان و صاحب­نظران مرتبط با موضوع قرار گرفت و جهت سنجش پایایی آن ضریب آلفای کرونباخ محاسبه شد. تمامی ضرایب به دست آمده  (جدول 1) مبین قابلیت اعتماد ابزار تحقیق هستند.

به منظور تجزیه و تحلیل داده­ها از آزمون­های میانگین و ضریب همبستگی اسپیرمن استفاده شد. در این مطالعه، از 13 متغیر استفاده شد. متغیر وابسته "موفقیت تعاونی­ها"و متغیرهای مستقل عبارت بودند از: 1. متغیر روحیه کارآفرینی با ابعادِ خلاقیت و نوآوری، ریسک­پذیری، تحمل ابهام، کنترل درونی، تحمل فشار و سخت کوشی و 2. متغیر پایبندی به اصول تعاون با توجه به 7 اصل پذیرفته شده در جهان به شرح زیر: اصل عضویت آزاد و اختیاری، کنترل دموکراتیک توسط اعضا، مشارکت اقتصادی اعضا، خودگردانی و استقلال تعاونی­ها، آموزش و اطلاع­رسانی، همکاری بین تعاونی­ها و توجه به جامعه. گفتنی است که همگی متغیرهای مطالعه در قالب طیف 4 ارزشی سنجیده شدند.

جدول1. ضرایب آلفای کرونباخ برای متغیرهای  مورد مطالعه

مقدار ضریب

متغیر

ردیف

77/0

خلاقیت و نوآوری

1

78/0

ریسک پذیری

2

82/0

تحمل ابهام

3

86/0

کنترل درونی

4

81/0

تحمل فشار و سخت­کوشی

5

80/0

عضویت آزاد و اختیاری

6

84/0

کنترل دموکراتیک توسط اعضا

7

76/0

مشارکت اقصادی اعضا

8

75/0

خودگردانی و استقلال تعاونی­ها

9

83/0

آموزش و اطلاع­رسانی

10

79/0

همکاری بین تعاونی­ها

11

87/0

توجه به جامعه

12

85/0

موفقیت تعاونی­ها

13

مأخذ: یافته­های تحقیق

 

تحصیلات مدیران

روحیة کارآفرینی

پایبندی به اصول تعاون

موفقیت تعاونی

 

                  

 

 

 

 

 

شکل 1. مدل مفهومی پژوهش

نتایج و بحث

چنان‏که اشاره شد، مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران جامعه­ مورد مطالعه را تشکیل داده­اند که وضعیت تحصیلی آن‏ها به شرح جدول 2 است.

 

جدول 2. توزیع فراوانی مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی از نظر سطح تحصیلات

متغیر

طبقات

فراوانی (نفر)

درصد

سطح تحصیلات

n=  20

نما: دیپلم

زیر دیپلم

دیپلم

فوق دیپلم به بالا

4

10

6

20

50

30

مأخذ: یافته های تحقیق

با توجه به نتایج جدول 2، اکثریت مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران دارای مدرک تحصیلی دیپلم بوده‎اند.

 

نتایج آزمون میانگین

جدول 3 نتایج میانگین و انحراف معیار ابعاد روحیه کارآفرینی در میان مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران را نشان می­دهد.

جدول 3. میانگین و انحراف معیار ابعاد روحیة کارآفرینی در میان مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی 

بعد

میانگین از 4

انحراف معیار

خلاقیت و نوآوری

95/2

82/0

ریسک­پذیری

45/2

82/0

تحمل ابهام

95/2

82/0

کنترل درونی

75/2

78/0

تحمل فشار و سخت­کوشی

15/3

74/0

          مأخذ: یافته های تحقیق

مطابق نتایج جدول فوق، بعد تحمل فشار و سخت کوشی بالاترین و بعد ریسک­پذیری پایین­ترین میانگین­ها را در میان 5 بعد روحیه کارآفرینی از آن خود نموده­اند.

جدول 4 نتایج میانگین و انحراف معیار اصول پایبندی مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران به تعاون را نشان می­دهد.

جدول 4. میانگین و انحراف ابعاد پایبندی به اصول تعاون در میان مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی 

بعد

میانگین

انحراف معیار

عضویت آزاد و اختیاری اعضا

3/2

73/0

کنترل دموکراتیک توسط اعضا

35/2

81/0

مشارکت اقتصادی اعضا

3/2

8/0

خودگردانی و استقلال تعاونی­ها

25/2

78/0

آموزش و اطلاع­رسانی

35/2

81/0

همکاری بین تعاونی­ها

05/2

68/0

توجه به جامعه

2/2

76/0

          مأخذ: یافته های تحقیق

مطابق نتایج جدول 4، اصول کنترل دموکراتیک توسط اعضا و آموزش و اطلاع­رسانی بالاترین و اصل همکاری بین تعاونی­ها پایین­ترین میانگین­ها را در میان 7 اصل پایبندی به اصول تعاون از آن خود نموده­اند. 

 

نتایج آزمون همبستگی اسپیرمن 

به منظور بررسی ارتباط بین سطح تحصیلات مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران و متغیرهای روحیه کارآفرینی و پایبندی به اصول تعاون از ضریب همبستگی اسپیرمن استفاده شد که مطابق نتایج آن، بین سطح تحصیلات مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر جامعه مورد مطالعه و روحیه کارآفرینی ارتباط معنی­داری وجود نداشت (14/0rs=  و 12/0 Sig= ). همچنین بین سطح تحصیلات مدیران و کارشنان واحدهای مزبور و پایبندی به اصول تعاون نیز ارتباط معنی­داری به دست نیامد (08/0rs=  و 19/0 Sig= ).

به منظور بررسی ارتباط بین 5 بعد روحیه کارآفرینی و موفقیت تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران از ضریب همبستگی اسپیرمن استفاده شد که نتایج آن در جدول 5 آمده است.

جدول 5. نتایج آزمون همبستگی اسپیرمن برای بررسی ارتباط بین ابعاد روحیة کارآفرینی و میزان موفقیت تعاونی­ها

متغیرها

موفقیت تعاونی­ها

مقدار آزمون

سطح معنی داری

خلاقیت و نوآوری

108/0

12/0

ریسک­پذیری

08/0

25/0

تحمل ابهام

**41 /0

000/0

کنترل درونی

**26/0

000/0

تحمل فشار و سخت کوشی

**35/0

000/0

مأخذ: یافته های تحقیق  ** معنی‏درای در سطح 1 درصد

مطابق نتایج جدول5، از بین 5 بعد روحیه کارآفرینی ابعاد تحمل ابهام، کنترل درونی و تحمل فشار و سخت­کوشی با میزان موفقیت تعاونی­ها ارتباط معنی­داری داشتند؛ به عبارتی، پذیرفتن عدم قطعیت به عنوان بخشی از زندگی، توانایی ادامه حیات با دانشی ناقص درباره محیط و تمایل به آغاز فعالیتی مستقل بدون آنکه شخص بداند آیا موفق خواهد شد یا خیر، با موفقیت تعاونی­های برتر تولید کشاورزی ارتباط معنی­داری دارند. افزون بر این، باور به اینکه شکست­ها و پیشرفت­ها تحت کنترل و نفوذ فرد بوده و خود وی در نتایج عملکردش مؤثر است، با موفقیت تعاونی­های برتر تولید کشاورزی ارتباط معنی­داری دارد.

به منظور بررسی ارتباط بین 7 اصل پایبندی به اصول تعاون و موفقیت تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران نیز از ضریب همبستگی اسپیرمن استفاده شد که نتایج آن در جدول 6 آمده است.

جدول 6. نتایج آزمون همبستگی اسپیرمن برای بررسی ارتباط بین اصول پایبندی به تعاون و میزان موفقیت تعاونی­ها

متغیرها

موفقیت تعاونی­ها

 

مقدار آزمون

سطح معنی داری

عضویت آزاد و اختیاری اعضا

004/0

95/0

کنترل دموکراتیک توسط اعضا

*17/0

03/0

مشارکت اقتصادی اعضا

13/0

11/0

خودگردانی و استقلال

08/0

33/0

آموزش و اطلاع رسانی

**26/0

002/0

همکاری بین تعاونی­ها

06/0

45/0

توجه به جامعه

*19/0

02/0

مأخذ: یافته های تحقیق      * معنی‏درای در سطح 5 درصد

مطابق نتایج جدول 6، بین اصول کنترل دموکراتیک توسط اعضا، آموزش و اطلاع­رسانی و توجه به جامعه و موفقیت‎تعاونی­های برتر تولید کشاورزی جامعه مورد مطالعه ارتباط معنی‎داری وجود دارد.

 

نتیجه­گیری و پیشنهادها

هدف این تحقیق بررسی ارتباط بین روحیه کارآفرینی و پایبندی به اصول تعاون با موفقیت تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران بود که نتایج زیر را در پی داشت:

-  سطح تحصیلات اکثر مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران دیپلم بود که خود نشان از آن دارد که مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر و موفق تولید کشاورزی شهرستان دهلران دارای تحصیلات عالی و دانشگاهی نیستند.

-  میان سطح تحصیلات مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران با روحیه کارآفرینی و پایبندی مدیران به اصول تعاون ارتباط معنی­نداری وجود نداشت.

- در میان مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران بعد تحمل فشار و سخت­کوشی بالاترین و بعد ریسک­پذیری پایین­ترین میانگین­ها را داشتند؛ به دیگر سخن، مدیران و کارشناسان تعاونی­های مزبور از میان ابعاد روحیه کارآفرینی به بعد تحمل فشار و سخت­کوشی اعتقاد بیشتری داشتند، در حالی که اعتقاد آن‏ها به ریسک­پذیری، عنوان یکی از ابعاد روحیه کارآفرینی، کمتر بود.

- در بین مدیران و کارشناسان تعاونی­های برتر تولید کشاورزی شهرستان دهلران اصول کنترل دموکراتیک توسط اعضا و آموزش و اطلاع­رسانی بالاترین و اصل همکاری بین تعاونی­ها پایین­ترین میانگین­ها را به خود اختصاص داده­اند؛ به عبارت دیگر، مدیران و کارشناسان واحدهای مزبور از میان 7 اصل پایبندی به اصول تعاون بیشترین اعتقاد را به اصول کنترل دموکراتیک توسط اعضا و آموزش و اطلاع­رسانی داشتند، در حالی که دارای اعتقاد کمتری به اصل همکاری بین تعاونی­ها، به عنوان یکی از مؤلفه­های پایبندی به اصول تعاون، بودند.

- از میان ابعاد روحیه کارآفرینی، 3 بعد تحمل ابهام، کنترل درونی و تحمل فشار و سخت‎کوشی با موفقیت تعاونی­ها ارتباط داشتند، در حالی که دو بعد خلاقیت و نوآوری و ریسک­پذیری با موفقیت تعاونی­ها ارتباطی نداشتند.

- از میان 7 اصل پایبندی به اصول تعاون، 3 اصل کنترل دموکراتیک توسط اعضا، آموزش و اطلاع­رسانی و توجه به جامعه با موفقیت تعاونی­ها ارتباط داشتند که این نتیجه با یافته­های دنیایی (1389) و جهانبانی بشاره و همکاران (1390) مبنی بر وجود ارتباط میان آموزش و اطلاع‏رسانی و توجه به جامعه با موفقیت تعاونی­ها هم‏خوانی دارد. با این حال، بین عضویت آزاد و اختیاری اعضا، مشارکت اقتصادی اعضا، خودگردانی و استقلال و همکاری بین تعاونی­ها با موفقیت تعاونی­ها ارتباط وجود نداشت، لذا با توجه به اینکه تعاونی­های تولید کشاورزی علاوه بر فعالیت­های کشاورزب، به فعالیت­های اقتصادی دیگری همچون صنایع تبدیلی، تولید مواد غذایی، انبارداری و... می­پردازند، آموزش و اطلاع­رسانی و تجهیز مدیران و کارشناسان آن‏ها به اطلاعات مناسب، مرتبط و مفید ضروری به نظر می­رسد؛ چرا که آموزش و اطلاع­رسانی با موفقیت تعاونی­ها ارتباط دارد، از این رو می­توان با برگزاری کارگاه­های آموزشی و اطلاع­رسانی­های به‏موقع و مفید بستر موفقیت بیش از پیش تعاونی­ها را فراهم آورد. 



1. این 5 تعاونی عبارت بودند از: تولید بذر میعاد دشت عباس، پرورش ماهی سرد آبی میمه، ذرت خشک‏کنی خرسان پیمان 2618، مرغداری شماره 54 دهلران، سیلوی ذخیره گندم میعاد دشت عباس.

منابع

1. اداره کل تعاون شهرستان دهلران (1392). آمار تعاونی­های برتر و فعال در بخش کشاورزی.

2.جهانبانی بشاره، م.، مقصودی، ت. و سلمانزاده توتونچی، س. (1390). بررسی تحلیلی راهبردهای توسعه کارآفرینی در تعاونی­های کشاورزی. مجموعه مقالات نخستین همایش‎بین­المللی ظرفیت­های بخش تعاون در توسعه اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی . وزارت تعاون. فروردین 1390. تهران.

3. حسینی، م.، آقاصفری، ح.، کرباسی، ع. (1393). شناسایی و تدوین راهبردهای مناسب توسعه تعاونی­های تولید کشاورزی ایران. تعاون و کشاورزی، 3(10)، 65-85. 

4. خداشناس گل­افشانی، م . (1389). بررسی میزان موفقیت کارآفرینی گروهی و عوامل مؤثر بر آن و ارایه راهکارهایی برای افزایش کارآفرینی در بخش تعاون استان مازندران. پایان­نامه کارشناسی ارشد رشته مدیریت اجرایی. دانشکده علوم اجتماعی و اقتصاد، دانشگاه پیام نور، واحد ساری.

5. دنیایی، ح. (1389). بررسی راهکارهای تقویت کارآفرینی در تعاونی­های تولید بخش کشاورزی استان زنجان. پایان­نامه کارشناسی ارشد، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ابهر.

6. رحیمی، ش.، سعیدی، آ.، واحد چوکده، س. (1387). تبیین جایگاه تعاون­ها در موفقیت کارآفرینان. مجموعه مقالات نخستین همایش تعاون و کارآفرینی. وزارت تعاون. مهر 1378. تهران.

7. سعدی، ح. (1387). بررسی چالش­های تعاونی­های تولید کشاورزی در کارآفرینی و ایجاد اشتغال. تعاون، شمارة 196، 156-172.

8. کوچر، م. ف. و نیپیرد، ا. ب. (1385). گذار به کارآفرینی تعاونی. ترجمه حمید گل محمدی. تهران: انتشارات پایگان.

9. میرک زاده، ع. و غیاثوند غیاثی، ف. (1390). اولویت­بندی عوامل مؤثر بر توسعه اشتغال بر تعاونی­های تولید کشاورزی استان کرمانشاه. مجموعه مقالات نخستین همایش‎ بین­المللی ظرفیت‎های بخش تعاون در توسعه اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی . وزارت تعاون. فروردین 1390. تهران

10. هرندی زاده، ا. (1389). بررسی عوامل موثر بر توسعه کارآفرینی در تعاونی­های تولید کشاورزی استان اصفهان. پایان­نامه کارشناسی ارشد رشته ترویج و آموزش کشاورزی، دانشکده کشاورزی­، دانشگاه تربیت مدرس، تهران .

11. Dobson, B. (2002). Supporting rural entrepreneurship,  Retrieved from http://www. nercrd.psu.edu/entreneur_what_works…/singhknights6part2.pdf

12. Ghiasvand ghiasy, F., Hosseini, S.J.F., Malekmohammadi, I., & Hosseini, S.M. (2009). Factors influencing the enterpreneurship iran agricultrural cooperatives. Australian Journal of Basic and Applied Science, 2, 1170- 1176.

13. Ghiasvand ghiasy, F., & Hhosseini , S.J.F. (2010). Challenges in developing entrepreneuship in iran agricultural cooperatives.World Applied Sciences Journal, 10(9), 1032-1037.

14. Histrich, R ., &  Peters, M . (2002), Entrepreneurship, New York: Mc-Graw hill.

15. Sandeep, M. (2007). The risk of self-employment in rural china: development or disaster?. World Development, 35(1), 163-181

16. Verheul, I . (2001), An celection theory of entrepreneurship: Tinberen Institute Discussion Paper Insitute for Development Strategies. Indiana University.

17. Verzat, C., & Bachelet, R. ( 2006). Developing an entrepreneurial spirit among engineering college students : What are the education factors , In Fayoll Alain  and Klandt Heinz 2006. International Entrepreurship Education Issues and Newness , ed . , Edward Elgar.